Column Lambert van Nistelrooij: ‘Met Galileo op de eerste rang’

Niet iedereen was het in 2007 met mij eens, toen ik pleitte voor steun aan het satellietenprogramma Galileo. “Weggegooid geld, grootheidswaanzin” kreeg ik in het Europees Parlement te horen. Nu, ruim 10 jaar later, zijn deze geluiden verstomd en is het eindresultaat in zicht. Veel nauwkeuriger en betrouwbaarder dan concurrerende systemen zoals GPS. En zonder militaire inmenging. Nieuwe technologie die zorgt voor groei en banen. Brabant is met deelname van de Automotive Campus al ingestapt en zit nu op de eerste rang. Wie volgt?

Galileo is een groot project dat beelden en informatie van ca. 30 satellieten inzet voor nuttige doelen. Gefinancierd met geld van de EU voor de veiligheid van haar burgers, voor economische vooruitgang en ter versterking van de internationale positie van Europa. Een mooi resultaat van Europese samenwerking. De toepassing van deze slimme technologie zal iedere burger raken. Hulpverleners zullen eerder aanwezig zijn bij ongelukken door een automatisch locatie-meldsysteem, ook in afgelegen gebieden. Mensen met een visuele beperking kunnen zich onafhankelijker bewegen. We zullen via onze mobiele telefoon nog nauwkeuriger informatie ontvangen over de locatie, waar we ons bevinden.

Elk van de satellieten draagt de naam van een Europese jongere. In 2016 ging satelliet Tijmen de lucht in, genoemd naar een toen 16-jarige jongeman uit de provincie Gelderland. Het gaat inderdaad om hun wereld, waarin zij niet meer alleen van de Amerikanen of Russen afhankelijk mogen zijn. Hun banen zullen meer dan nu het geval is, gedreven worden door ICT en mobiele netwerken, waarvoor Galileo de basis legt.

Nederland heeft met het ruimtevaartcentrum ESTEC in Noordwijk een belangrijke rol gespeeld door het leveren van onderdelen voor de satellieten. Recent is bekend geworden dat Nederland vanuit de Automotive Campus in Helmond ook voor één van de toepassingen, het slim vervoer, de kar gaat trekken. Uiteindelijk is voor mij het devies ‘Made in Europe’, dat ik graag wil horen.

Contact: lambert.vannistelrooij@europarl.europa.eu. Meer informatie: www.lambertvannistelrooij.nl.

Klik hier om de volledige column te lezen en te beluisteren.

Column Marianne van der Sloot: ‘Tradities’

Column van Statenlid en fractievoorzitter Marianne van der Sloot.

‘Tradities’

Traditie. Voor mij hét woord van 2018. Dat wat verbindt, zich herhaalt, we graag koesteren en doorgeven. Waarin we impliciet vastleggen wat we belangrijk, van waarde, vinden. ‘Goede gewoontes’, tijdloos en nooit sleets. Gewoontes die we juist in deze tijd van het jaar, rond de feestdagen, extra stevig willen omarmen. Dicht bij ons houden.  Die we trots uitdragen en graag delen,  iedereen mag meekijken. Sociale media staan vol met inkijkjes in de (Kerst)tradities van onszelf en van anderen. De ene keer heel persoonlijk: met familie & vrienden aan het Kerstdiner, bij ons thuis door mijn moeder gemaakt. In een huis vol licht en Kerststallen. De andere keer van nationale betekenis, zoals de Kersttoespraak van de koning die we met z’n allen kijken. Soms zijn tradities heel dichtbij, bijvoorbeeld het worstenbroodje na afloop van de nachtmis. De andere keer zijn ze kilometers ver weg, op een plein in Rome waar duizenden mensen luisteren naar de woorden van een wijs man.

Traditie: dat wat verbindt, zich herhaalt, we graag koesteren en doorgeven. Maar dit jaar, meer dan ooit, ook dat wat ons verdeelt, we ter discussie stellen, willen en ook kunnen veranderen. De koning in de Gouden Koets, het Sinterklaasfeest, vlees op het (Kerst)menu, vuurwerk met de jaarwisseling: niets lijkt meer onbesproken, ‘heilige huisjes’ zijn er steeds minder. In het land, maar ook in eigen kring. Want wat was het fijn dat die supermarkt op Tweede Kerstdag open ging. Terwijl het op de weg ook allesbehalve rustig was. We gaan er massaal op uit: familiebezoek, maar even goed naar pretpark, winkelcentrum of via het vliegveld naar een exotische bestemming. Ook dat is traditie. File rijdend komen we onderweg de ene na de andere vrachtwagen tegen, want ook morgen willen we dat de schappen weer gevuld zijn. Moet kunnen, moet mogen. Want er kunnen altijd weer nieuwe tradities ontstaan.

Onze provincie is rijk aan tradities, kent er vele. Sommigen al eeuwenoud, andere nog maar enkele jaren jong. Die willen we niet kwijt, ze verhalen over wie we zijn en waar we vandaan komen. Natuurlijk carnaval, maar ook de Tilburgse kermis, de Brabantsedag, de Bloemencorso’s in Zundert en Valkenswaard en ‘Daags na de Tour’ in Boxmeer. Grote evenementen die Brabant (inter)nationaal op de kaart zetten en waarvoor de rest van Nederland graag de rivieren oversteekt. Maar óók zoveel kleinere, waaronder een wijk, dorp en stad zich verenigd weet. Levend gehouden door het plaatselijke verenigingsleven, de middenstand en veel betrokken inwoners. Zoals gildes, Oranjecomité’s, wagenbouwers, Katholieke Plattelands Jongeren en de grote kring vrijwilligers daarom heen. Zij zijn het die onze tradities kennen, onderhouden en doorgeven. Zij beschermen onze tradities, wij beschermen hen. Voor hen wil ik hier een lans breken, voor de hoeders van onze tradities. Laten we stilstaan bij al hun goede werk, onder niet altijd eenvoudige omstandigheden. Ik wens Brabant een ‘verenigingsrijk’ 2019.

Marianne van der Sloot
Trotse Brabander uit Den Bosch, verzamelaar van Kerststallen

 

Verslag Praktische Politieke Philosopie op 19/11

Het klopt wel, maar het deugt niet is de titel van een boek van Trouw-journalist Stevo Akkerman, maar was ook de titel van de inleiding die Tweede Kamerlid René Peters hield tijdens de dialoogavond Praktische Politieke Philosophie (PPP) op 19 november jl. in Oirschot.

Onderwerp van de avond was het omgaan van onze samenleving met armoede en schuldhulpverlening en overheidsmaatregelen die deze problemen zouden moeten aanpakken.

Het blijkt dat er verschillende criteria zijn over wat armoede precies is, maar dat er wel eenduidige cijfers bestaan over het aantal Nederlanders dat problematische schulden heeft. Dit zijn er één miljoen. De regering heeft 1,2 miljard euro beschikbaar gesteld t.b.v. schuldhulpverlening, maar dat bedrag blijkt slechts 10.000 mensen uit de schulden te kunnen helpen. Hoe kan dat?

Peters noemt vier oorzaken.

  1. De regelgeving in Nederland focust erg op rechtmatigheid. We beoordelen of een burger ergens recht op heeft en, als dat zo is, of hij er gebruik van mag maken. Hiervoor zijn veel ingewikkelde en langdurige procedures nodig v.w.b. aanvragen en formulieren invullen.
  2. Om risico’s te vermijden timmeren we regelingen steeds dicht en stellen we tegelijkertijd nog meer regels op. Die blijken echter niet bij te dragen aan risicomijding. Peters noemt een voorbeeld: hoeveel recent wegens kindermisbruik veroordeelden hadden géén VOG (Verklaring Omtrent Gedrag)? Antwoord: geen enkele. Ze hadden allemaal een VOG, dus daarmee los je het probleem niet op.
  3. Wanneer iemand in aanmerking komt voor bijv. ondersteuning door de overheid heeft hij ook recht op de beste zorg. Gevolg: Het komt voor dat tien verschillende hulpverleners en casemanagers een ‘probleemgezin’ begeleiden, die elkaar allemaal niet kennen…
  4. De overheid gaat te veel uit van zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid. Bij fraude volgt onmiddellijk straf, nl. een boete, en bij herhaling zelfs detentie.  Maar wie al in de schulden zit, kan die boete onmogelijk betalen. En vaak is de fraude is vaak helemaal geen fraude, maar slechts een verkeerd ingevuld (want te ingewikkeld) formulier.

Wat zouden we volgens Peters moeten doen?

  1. Niet meer uitgaan van rechtmatigheid, maar uitgaan van individuele behoefte. Dat betekent kijken naar wat iemand nodig heeft.
  2. Niet te veel uitgaan van de zelfredzaamheid en verantwoordelijkheid van het individu, maar juist de verantwoordelijkheid van de omgeving vergroten. Wat kan de familie doen? Waarom zou een werkloze met een uitkering geen vrijwilligerswerk mogen doen? De verantwoordelijkheid van degene die het aangaat moeten we geleidelijk uitbouwen.
  3. Hulpverlenings- en zorginstanties zouden meer met elkaar moeten overleggen. We moeten dan misschien de privacyregels aan de kant durven zetten. Hoe kan het zijn dat op één gezin zeven verschillende instanties met casemanagers zitten die elkaar niet kennen?
  4. Betere signalering. Veel mensen met schulden melden zich uit schaamte of uit onvermogen niet bij de gemeente. Mensen in armoede zijn dikwijls ook degenen die de weg niet kunnen vinden in de procedures en die de formulieren niet goed kunnen invullen.
  5. Alleen inzetten op ‘aan het werk gaan’ (zoals de VVD wil) gaat niet helpen. Van veel gezinnen onder de armoedegrens werken beide ouders namelijk al.

Na Peters’ inleiding komt de zaal aan het woord. Een selectie van de vragen en reacties.

De meeste schulden blijken huurachterstanden te zijn. Waarom maakt de overheid huursubsidie niet rechtstreeks over aan de verhuurder? Peters antwoordt dat de overheid die maatregel op dit moment onderzoekt. Het is nu al zo dat de gemeente iemands ziektekostenverzekering direct aan de zorgverzekeraar betaalt.

Een andere vraag: zou een basisinkomen niet veel van de schuldenproblemen kunnen oplossen? Peters legt uit dat daarvoor in de huidige coalitie geen draagvlak is.  Wel onderzoekt het CDA de mogelijkheid voor een ‘basisbaan’, waarbij een werkzoekende het minimumloon ontvangt en daarna mag kiezen uit een ‘banenpool’. Het Wetenschappelijk Instituut publiceerde hierover recent een rapport getiteld De baan als basis. Lezen kan via https://d2vry01uvf8h31.cloudfront.net/Organisaties/WI/Rapporten/2018%20OKT%20De%20baan%20als%20basis.PDF.

Andere vragen gaan over de vele senioren die geen schulden hebben, maar wel in permanente armoede leven. Over de Wajonger die alleen uitzendwerk krijgt en zonder vaste baan snel in de problemen komt. Volgens Peters zouden lokale overheden (gemeenten) kunnen helpen deze personen goed in beeld te krijgen en ook de bedrijven te kennen. Zo koppelen we persoon en persoon aan elkaar, waarna het bedrijf ook aandacht moet geven aan begeleiding.

Blijven nog enkele vragen van ondergetekende over. Hoe is het mogelijk dat in een welvarend land als het onze één miljoen mensen in armoede leven en voedselbanken nodig zijn? Tot hoever mag je als overheid gaan met regelgeving en het opleggen van dwangmaatregelen? Als je rechtmatigheid loslaat, hoe voorkom je dan willekeur? Overheidsinstanties kunnen beter samenwerken en gegevens (technisch) met elkaar uitwisselen, maar hoe bescherm je de privacy? Privacywetgeving kan schuldhulptrajecten behoorlijk in de weg zitten.

De problemen van mensen in de schuldhulpverlening zijn voor het CDA schrijnend genoeg om zich daarvoor te willen blijven inzetten. Onze kernwaarden solidariteit, publieke gerechtigheid, gespreide verantwoordelijkheid en rentmeesterschap lenen zich daar bij uitstek voor.

Geschreven door Herbertine Buiting.

Column Lambert van Nistelrooij: ‘Het lokale verhaal centraal, ook digitaal’

Door de komst van het internet zijn ook de lokale media in de wereld van de digitale nieuwsvoorziening beland. Hierdoor hebben de lokale omroepen, maar ook de regionale kranten en gratis huis-aan-huis bladen het op dit moment moeilijk. Belangrijkste concurrenten zijn de nieuwe media, zoals Google en Facebook, die een groot deel van de inkomsten uit advertenties naar zich toe hebben gehaald. Tijd voor een tegengeluid. Lokale nieuwsvoorziening is essentieel voor betrokkenheid van burgers in hun eigen leefomgeving. Er zijn hoopgevende initiatieven. Den Haag maar ook de provincie Brabant en sommige gemeenten stellen extra fondsen beschikbaar. Voorbeelden in het buitenland laten zien, dat ook Google bereid is steun te geven aan verbetering van de lokale nieuwsvoorziening. Wordt dat ook hier de koers om de stap naar de nieuwe media te maken?

De helft van de Nederlanders leest de krant ook digitaal. Het aantal abonnees van de landelijke en regionale kranten is flink gezakt. Terwijl hun inkomsten uit advertenties in rap tempo afnemen, levert deze inkomstenbron miljoenen op voor nieuwe media als Google en Facebook. De kwaliteit van de nieuwsvoorziening, ook bij de lokale en regionale media, staat onder druk. Het in de lucht houden van objectieve en publieke informatievoorziening is onmisbaar voor de lokale democratie. Betrokken, maar ook kritisch en innovatief.

Zeker, ook de lokale omroepen proberen met de tijd mee te gaan. Met een breed aanbod, regionale samenwerking en gepaste inzet van professionele deskundigheid zoeken zij een nieuwe koers. En met behoud van het lokale draagvlak, dat de vele vrijwilligers motiveert de lokale nieuwsvoorziening in de lucht te houden. Ze beseffen zich terdege, dat het tijd is voor een ommezwaai om aansluiting te vinden met de wereld van morgen. Financiële steun van de overheid kan helpen, maar ook grote mediabedrijven zijn bereid kun kennis en middelen in te zetten. Of worden we dan nog meer van hen afhankelijk? Zeker is: we gaan allemaal digitaal, ook voor het lokale verhaal.

Column Lambert van Nistelrooij: ‘Europa met een missie’

Nederland wil de verhoudingen met het Verenigd Koninkrijk na de uittreding goed houden. De gevolgen voor belangrijke delen van de Nederlandse economie kunnen immers vergaand zijn. Onder andere worden daarom extra mensen opgeleid voor de controles in onze havens en op Schiphol. Daarnaast zie ik dat de Brexit de inwoners van Europa aanzet om zich duidelijker uit te spreken over de vraag: wat verwachten wij van Europa? Brussel wil met concrete en begrijpelijke actiepunten komen en heeft via het programma Horizon Europa veel geld opzij gezet om ze uit te voeren. Hier liggen kansen om vanuit Nederland voorstellen aan te dragen.

De Eurobarometer, een groot halfjaarlijks onderzoek onder bewoners van alle EU-landen, toont hoe het gestuntel in het Verenigd Koninkrijk samen gaat met een aanzienlijk herstel van vertrouwen in het Europese project. 68% van de Europeanen is van mening dat het lidmaatschap van hun land van de EU een goede zaak is. Een meerderheid vindt tevens dat hun land daadwerkelijk profiteert van haar EU lidmaatschap. Dan gaat het om migratie, veiligheid, economie, als ook bestrijding van armoede en jeugdwerkeloosheid.

De Europese Commissie is al met concrete en begrijpelijke actiepunten gekomen, die tot de verbeelding spreken:

–           het genezen van kinderkanker;

–           het beëindigen van de toestroom van plastic afval naar rivieren en zeeën;

–           het realiseren van koolstofvrije steden met schone lucht;

–           het herstellen van de gezondheid van de bodem;

–           het bouwen van de eerste super (of kwantum) computer.

Europa moet zelf weer inspireren. Europa met een missie. Ik ben op zoek naar burgers en bedrijven die deze boodschap oppakken en er hun nek voor willen uitsteken. Europa heeft vijf initiatieven gelanceerd; in totaal zullen er tien worden vastgelegd. Stuur uw top 5 van acties naar lambert.vannistelrooij@ep.europa.eu. Dan wil ik ze graag in Brussel inbrengen.

Column Lambert van Nistelrooij: ‘Politieke cocktail; krimp én groei’

Op de universiteit van Nijmegen heb ik demografie, bevolkingswetenschap, als bijvak gestudeerd. In 2010, toen ik met mijn radiocolumns begon, heb ik al eens over de bevolking in Europa gesproken. De grijze golf komt er aan. In Brabant is de aanwas van ouderen de komende jaren groter dan gemiddeld. Ik heb toen gesproken van het samengaan van Ontgroening (minder jongeren) en Vergrijzing (meer ouderen en oudere ouderen).

In 2010 ging het over een krimp in de bevolking. Want als er minder dan 2,1 kind per vrouw wordt geboren, gaat het bevolkingsaantal achteruit. In ons land schommelde het geboortecijfer lang tussen de 1,7 en 1,8. De tijd van de grote gezinnen lag toen al achter ons.

Nu zijn we acht jaar verder. Welnu: het thema is terug van weggeweest. Uit de debatten rond Derde Dinsdag blijkt evenwel dat de zorgen zijn verschoven. Van bevolkingskrimp naar migratie en bevolkingsgroei . Prognoses van het Centraal Plan Bureau komen op een bevolkingsgroei naar 18.4 miljoen.  Voor de komende 50 jaar komt men voor Nederland op een groei van 16,7 %, aldus een analyse in de NRC van 22 september. De groei komt vooral door migratie en een licht stijgend geboortecijfer. Kan Nederland dit aan? Premier Rutte heeft de Tweede kamer bij de Algemene Beschouwingen een studie toegezegd naar alle ins en outs van de bevolkingsontwikkeling.

Er zitten inderdaad verschillende kanten aan het samengaan van vergrijzing en bevolkingsgroei. Hierin ligt een forse uitdaging.

  1. Allereerst het goede nieuws: De nieuwe ouderen zijn gezonder. Een zilveren economie dient zich met de komst van de babyboomers aan. Kijk maar eens naar de enorme stijging in de verkoop van de elektrische fiets en de deelname aan toerisme en recreatie
  2. De gevolgen zijn fors in de stijgende zorgvraag én de krapte op de arbeidsmarkt. Want er gaan de komende tijd twee werknemers met pensioen, en er komt tegelijkertijd maar een jongere op de arbeidsmarkt. Het aantal niet in te vullen vacatures is groot. Nederland trekt veel arbeidsmigranten aan. In Brabant groeit het aantal Oost-Europese werknemers sterk. Waren er in 2015 80.000, nu ligt dit aantal al over de 100.000.
  3. Er is een tekort aan betaalbare woningen en huisvesting voor de arbeidsmigranten. De provincie Nood Brabant heeft nu besloten de regie over de huisvesting voor deze migranten naar zich toe te trekken. Problemen rond huisvesting , zoals deze zomer in het dorp Boerdonk waar de bevolking deze huisvesting tegengaat, zijn een teken van toenemende onrust op lokaal niveau.
  4. De integratie van de migranten in algemene zin. Het debat in Nederland raakt sterk gepolitiseerd. Terwijl een minderheid de grenzen wil sluiten, richt een meerderheid zich op stevige inburgering en het handhaven van het Nederlandse en Europese rechtsbestel.

Als Europarlementariër kijk ik ook naar het Europese prentje. Dan zien we dat er groeigebieden zijn en dat andere gebieden in bevolking achteruitgaan. Het zijn vooral de Oost-Europese landen waar de krimp doorzet. Dalende geboortecijfers gaan daar samen met migratie. Deze cocktail leidt er tot grote verontrusting. Zo verwachten we dat de bevolking in Polen, Kroatië en Roemenië met zo’n kwart achteruit gaat. Oost-Europa maakt zich terecht zorgen over de ‘braindrain’, het vertrekken van het jonge vitale deel van de beroepsbevolking. De bevolkingsvlucht hakt er in bij de achterblijvende dorpen en steden. Vrijheid van personen en goederen blijft belangrijk, maar wie plukt er de vruchten van? We zien dat behoudende krachten in Oost Europa hiertegen ageren, en dat een anti-Europese  stemming groeit. De regeringen van Polen en Hongarije varen een nationalistische koers en verhogen de toelagen voor gezinnen met kinderen.

Arbeidsmigratie en de toestroom van migranten van buiten de Unie zullen de politieke agenda in toenemende mate gaan bepalen. Daarbij is het goed niet in zwart-wit-denken te vervallen. Een grondige analyse zal zeker van waarde zijn. Wij kunnen immers niet zonder arbeidsmigranten, elders uit de EU. Maar we willen ook geen Europa zijn van de verschillen: van de ‘winners’ (de groeiers) en van de ‘losers’ (de krimpers). Als woordvoerder voor regionale ontwikkeling zal ik hierbij een belangrijke rol vervullen.

Dat mijn bijvak demografie hierbij goed van pas komt, is mooi meegenomen. Graag ga ik hierover me u in gesprek.

Contact: lambert.vannistelrooij@europarl.europa.eu. Meer informatie: www.lambertvannistelrooij.nl.

Klik hier om de volledige column te lezen en te beluisteren.