Verslag van De Landbouwavond 15/02

Bron: privéarchief Han Swinkels.

“We zijn niet naïef, wél positief!”

Dat was de strekking van De Landbouwavond van afgelopen 15 februari. In het authentieke en charmante Boerenbondmuseum in Gemert verzamelden zich een 50-tal agrarisch ondernemers, deskundigen en geïnteresseerden in de landbouw uit de Peelregio in de provincie Noord-Brabant. Onder het genot van koffie en ‘krintemik” werd stilgestaan bij de huidige stand van zaken, de plannen van Gedeputeerde Staten en de toekomst van de landbouw in Noord-Brabant.

Maatschappelijke ontwikkelingen van invloed op veranderingen in de landbouwsector
CDA Brabant bestuurslid Willy Hanssen begeleidde de avond. Voormalig lector Duurzame Veehouderijketens aan HAS Hogeschool Han Swinkels trapte af: “We gaan het hebben over geen woorden maar daden! Er is veel geformuleerd over agrifood, maar wat komt er nu echt van terecht?” De in Milheeze geboren en getogen consultant, “tot over mijn oren in de landbouw”, sprak over de veranderingen in de afgelopen 50 jaar in het voedselproductiesysteem. “Op deze foto ziet u het huis van mijn ome Tinus, geboren in 1917. Sinds die tijd is er veel veranderd: de arbeidsproductiviteit is toegenomen, we zien schaalvergroting en specialisatie in de agrarische sector en de relatie met de samenleving is veranderd. We zagen in de jaren ’50 en ’60 vrouwen demonstreren voor het eten van méér vlees, hun dochters willen vandaag de dag gehakt maken van de vleesindustrie.”
Ook de komende 30-40 jaar zal het voedselproductiesysteem wéér veranderen. “Op dit moment leidt de export van agri & food tot een jubelstemming in Den Haag”, vertelt Swinkels. “Deze sector is goed voor een export van 94 miljard euro! De vraag die bestuurders zich nu moeten stellen is: wat vind je hier nu van? Wil je dit behouden? Waar wil je naartoe? Of is het niet zo belangrijk? Deze miljarden worden niet zomaar verdiend, daar moet je wat voor doen als bestuurder.”

Provinciaal zwabberbeleid op het gebied van landbouw
Swinkels heeft niet veel goeds te vertellen over het huidige provinciaal beleid van coalitie van VVD, SP, PvdA en D66. “Het zijn veel mooie plaatjes en met het algemene beleid zoals dat in het Bestuursakkoord staat is niemand het oneens. Je komt er niet alleen met de Brabantse Zorgvuldigheidscore Veehouderij of een zoveelste Mestdialoog… het gaat om het nemen van stappen. De drive in de coalitie is heel versnippert: er zijn drie Gedeputeerden die er allemaal iets van moeten vinden. Zolang er niemand dedicated bezig is met de landbouw, zullen er weinig stappen gezet worden”.

Het is en blijft ook de vraag waarom het in Limburg (landbouwprogramma “Limburg Loont”) wél lijkt te lukken? Swinkels: “Het standpunt moet worden ingenomen vanuit de agrarisch ondernemer, niet vóór de agrarisch ondernemer. En dat gaat niet goed in Brabant. De provincie moet ondersteunen, maar het is wel de ondernemer zelf die de keuzes moet maken.” Tot slot heeft Swinkels nog wel een paar aanbevelingen voor de ondernemers in de zaal: “Sta stil bij wat je afzetmarkt precies is. Er is niet één bedrijf dat alleen produceert voor óf de Nederlandse markt óf alleen de wereldmarkt. Niet jouw afnemer Friesland Campina is jouw markt, de klanten van Friesland Campina zijn dat wel. En sta niet stil, blijf je ontwikkelen en sluit je aan bij de omgeving waarin je werkzaam bent. Ondernemen is leven lang leren!”

“De politiek kan mijn nertsenfokkerij morgen verbieden”
Tweede spreekster van de avond is ‘jonge held in het groen’ Anne Rooijakkers. De 26-jarige HAS-alumna uit de Rips is sinds 2 jaar fulltime betrokken bij de nertsenfarm van haar ouders. Openhartig vertelt ze dat ze er tijdens haar studie nooit aan heeft gedacht in de agrarische sector te gaan werken: “Ik hield van het stadsleven”. Na haar afstuderen bood haar vader aan enige tijd in de nertsenfarm te werken zodat Anne ondertussen rustig kon gaan solliciteren. “Dat solliciteren is er nooit meer van gekomen”, zegt ze. “Ik heb een allround baan nu. Ik ben verantwoordelijk voor veel taken: ik ben verpleegkundige, verzorgende en dierenarts en daarnaast doe ik ook de administratie en de financiën. Ik kan groeien en ik kan vooruit. Ik heb eindelijk het gevoel dat ik op mijn plek zit.” Heel fijn voor Anne, maar er is één – klein? – probleem. “Vanaf 2024 mogen er geen dieren meer worden gehouden voor bont.” En inderdaad; op 16 december 2016 besloot de Hoge Raad dat de pelsdierensector per wet verboden mag worden. Ondernemers hebben tot 2024 om hun investering terug te verdienen. “Er is weinig meer aan te doen. Met de uitspraak van de Hoge Raad is het al eerder gestelde oordeel van het gerechtshof definitief geworden. Wel gaan wij als niet akkoord met de sterfhuisconstructie zonder schadevergoeding zoals die er nu is, en stappen daarom nog naar het Europees hof.” Maar het verbod  doet pijn. “We waren gewoon stil”, herinnert Anne zich. “We zijn er achter gekomen dat de politiek zomaar kan besluiten dat we moeten stoppen. Maar hoe logisch is het om een gezonde sector zomaar te verbieden? En dieractivisten zien ons liever nog vandaag dan morgen sluiten.” Het verbod kwam niet zomaar uit de lucht vallen, maar hing de familie Rooijakkers al jaren boven het hoofd. Rooijakkers beschrijft de onzekerheid: “We weten al jaren dat er veel gaande is, dan was het een verbod omwille van het dierenwelzijn en nu dus uiteindelijk op ethische gronden. Maar ik heb een keuze gemaakt om in de agrarische sector te gaan werken, het is niet zo vanzelfsprekend meer in deze tijd dat een bedrijf van ouders op kinderen overgaat.” Hoe Rooijakkers na 2024 verder gaat weet ze nog niet. “Misschien naar het buitenland? Maar daar zitten ook veel haken en ogen aan.” In elk geval: de pelsdierhouderij –  en daarmee ook het bedrijf van de familie Rooijakkers – eindigt in 2024.

Agrarische sector moet zichzelf nog beter profileren
De inleiding van Swinkels en het persoonlijke verhaal van Rooijakkers hebben tot overpeinzingen in de zaal. De vrees bestaat dat het pelsdierenverbod het eerste zal zijn van meerdere verboden binnen de agrarische sector. Statenlid Ton Braspenning en gemeenteraadslid uit Deurne Benny Munsters – initiatiefnemers van De Landbouwavond – concluderen dat de discussie in de politiek vaak op emotie gestoeld is, terwijl het CDA de discussie op inhoud probeert te voeren. “Het CDA Brabant is soms een beetje een roepende in de woestijn. Ik vertel het verhaal en mijn omgeving weet waar ik mee bezig ben. Maar het verhaal moet ook op zondag langs het voetbalveld verteld worden. Partijen lijken vaak een vooringenomen standpunt in te nemen en worden niet gehinderd door veel kennis over de sector.” Velen uit de zaal zijn van mening dat de agrarische sector zélf een rol heeft in het vertellen van het verhaal, precies zoals Anne dat doet. Vanuit de zaal volgt een appel: “Straal ook trots uit! De agrarische sector gaat niet reageren vanuit het negatieve, maar laten we proactief zijn vanuit het positieve.” En zo is het.

Met dank aan Willy Hanssen, Han Swinkels, Benny Munsters, Anne Rooijakkers en medewerkers van het Boerenbondmuseum in Gemert.

Wilt u meer weten over het landbouwdossier? Meepraten over actuele thema’s? Ook een Landbouwavond in uw regio? Neem contact op met Statenlid/woordvoerder Landbouw Ton Braspenning via abraspenning@brabant.nl.

Contact opnemen met Benny Munsters kan via Twitter @BennyMunsters of via LinkedIn.

Klik op de volgende link voor de powerpointpresentatie van De Landbouwavond: Powerpointpresentatie De Landbouwavond (15 februari 2017).

© CDA Brabant, Liza Kozlowska, februari 2017 (ekozlowska@brabant.nl).

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *